लेखक डा. विनोद ढकालको गैर आख्यान हो ‘माया मात्र माया’ । ढकालले पुस्तकमा महिला पुरुषको प्रेम सम्बन्ध देखि पारपाचुके सम्मको कुरालाई वैज्ञानिक तरिकाले विश्लेषण गर्नुभएको छ ।
”नारी-पुरुष सम्बन्धको रहस्य संसारभरि नै कुतूहलको विषय हो।” पुस्तकमा राजकुमार बानियाँ लेख्नुहुन्छ, ”पुरानादेखि नयाँ युगका मुना-मदन आफ्नो जोडी फकाउने र सम्बन्ध टिकाउने खोजीमा नित्य लागिरहेका छन् । अझ भन्ने हो भने माया, यौन र विवाहबारे समाजमा एक किसिमको भूलभुलैया व्याप्त छ। डा. विनोद ढकालकृत गैरआख्यान माया, मात्र मायामा विज्ञानका पछिल्ला खोज र अनुसन्धानहरूमा आधारित पुस्तक हो । प्रस्तुत पुस्तकमा विज्ञान र साहित्यको अनौठो सङ्गम छ । यसमा एकातिर कविहरूले भावुकतावश लेखेका मायासम्बन्धी रोमान्टिक कविता उद्धृत गरिएको छ भने अर्कातिर मायाको वैज्ञानिक हिसाबकिताब । एक कवि र आख्यानकार का रूपमा सुपरिचित भए पनि लेखकले भावनामा नबहकिने छुट लिएका छैनन् । आफ्नो वैज्ञानिक एवम् चिकित्सक छवि नै सुरक्षित राखेका छन्। नेपाली साहित्यमा आजसम्म मायामा रसायन, हर्मोन, न्युरोट्रान्समिटरहरूको प्रभावबारे यति सुन्दर व्याख्या गरिएको छैन ।”
त्यसैगरी पुस्तकमा सुवर्ण हुमागाईँ लेख्नुहुन्छ, ”कुनै जीवरस महिलाको तुलनामा पुरुषको शरीरमा धेरै हुन्छ । कुनै जीवरस पुरुषको तुलनामा महिलाको शरीरमा धेरै हुन्छ । अनेकन प्रकारका जीवरसहरू महिला र पुरुष दुबैको शरीरले उत्पादन गर्न र यसको श्रोत जोगाउन पनि महिला र पुरुषको मिलन अनिवार्य छ अथवा जीवन-साथी हुनुपर्छ । जीवद्रव्य रसको कारणले प्राणी तथा मानवमा कामवासना र भावनात्मक सम्बन्धको जालो बनेको हुन्छ ।”
पुस्तकलाई शिखा बुक्सले बजारमा ल्याएको हो । दुई सय ३५ पृष्ठमा फैलिएको पुस्तकको मूल्य पाँच सय ९५ रुपियाँ रहेको छ ।