सम्पादक: यम रेग्मी

याेग्यता

डा. कृष्णराज डी. सी.
छन्द: पञ्चचामर

डा. कृष्णराज डिसी

स्वतन्त्र देश हाेस् भनी म जेलमा परेँ सधैँ
सुयाेग्य वीरभद्र भै र झेलमा मरेँ रुँदै
भएन ज्ञान भारती मुमा बसिन् विपक्षमा
शहीदका मुराद ती लिलाम छन् स्वदेशमा ।
१

पढेर दिव्य चेतना बढेन क्यै कुनै ममा
तसर्थ,विश्वबन्धु हाे दिएर मानकाे धन
समग्र ज्ञाति बन्धुकाे भएर टाउके पना
वसुन्धरा रमूँ सधैँ निलेर नै म चेतना।
२

सुयाेग्य जाति वीर हूँ म जेलकाे महान् धनी
छ याेग्यता ममा यही अपार विश्वका मुनि
म देश हाँक्न सक्छु यै भएर नै सुयाेग्यता
प्रधान धान मन्त्री हुँ धरा भरी बनेँ व्यथा ।
३

निराे बनी म बाँसुरी बजाउँला विभासमा
जलेर देश नै बनाेस् धुलाे धुवाँ प्रकाशमा
अखण्ड शक्ति भै ममा चलाउँदै धरातल
ममाथि रम्छ विश्व नै महेन्द्रकाे महीतल ।
४

कलेज ज्ञान क्यै कुनै भएन जेलबासमा
छ उच्च याेग्यता ममा र शक्तिकाे महान् धन
म कागजी कुरा सुयाेग्यता कसाेगरी भनुँ ?
तसर्थ, विश्वबीचमा म लाैहचेतना बनूँ !
५

जिन्दगी होस् पवित्र

नारायण नेपाल
छन्द: मन्दाक्रन्ता

नारायण नेपाल

दाउन्नेको शिखर रसिलो काखमा दुम्किवास
मौलाकाली निकट भृकुटी कारखाना विनाश ।
मेरो आफ्नो नवल धरती चेतनादीप -राशि
छोडी हिँड्दा प्रतिपल सधैँ बढ्छ मेरो उदासी ।
१

फेरो हाली तनहुँतटको उत्तरी मार्गबाट
काली गङ्गासित बगिरहेको थियो मुक्तिनाथ।
पक्री ल्याइन् सरल दिलकी स्वच्छ नारायणीले
बग्नेलाई पनि हृदयमै राख्दछिन् गण्डकीले।
२

यस्ता धर्ती कति मसित छन् सम्झना पत्रभित्र
मेरो वृन्दावन छ दिलमा कृष्ण-गोविन्द मित्र ।
मेरो स्रष्टा प्रतिदिन मलाई बनाई चरित्र
रच्दै जाओस् नव-नव कथा, जिन्दगी होस् पवित्र ।
३

के रोक्छौ?

यम रेग्मी
छन्द:झ्याउरे

यम रेग्मी

प्वाल छ मुटु झिरले आफैँ सियोले के रोप्छौ?
मनले खोज्छ हिमाल नाग्न थुम्काले के छेक्छौ ?
पाखुरा भन्छन् जन्जिर तोड्छु। लाठीले के रोक्छौ ?
गोडाले भन्छन् पिल्लर बन्छु लातले के ठोक्छौ ?
१

छु शीला तुल्य सङ्घर्षबाट सिसाले नहान
म नै हुँ काल देखाई डर धम्कीले नतान
तुफानी बत्ती आफै छु हेर मुखले के फुक्छौ ?
सुनामी जस्तै उत्साह बढ्छ चेपाले के रोक्छौ ?
२

लेख्दैछु राम्रो जिन्दगी आफैँ फूलको थुङ्गा त्यो
समुद्रलाई सुकाउँछु भन्दै नफाल ढुङ्गा भो।
सुरिलो रुख छानेर काट्ने यो कस्तो चलन
घाम र जून अलग बस्ने हो कस्तो जलन ।
३

बिगार्ने मात्र देखिन्छ सारा देखिन्न सपार्ने
चिप्लिन खोज्दा समात्ने भन्दा छन् धेरै पछार्ने ।
बिक्दैन फूल पातको यहाँ खुबै छ बजार
आलोक छेक्न नभमा मेघ देखिन्छ हतार ।
४

नभन कविता लेख्नुछ कवि

उत्तम विचार
छन्द : शिखरिणी

उत्तम विचार

न जोत्यौ यो माटो तरर पसिना सिन्चिन सक्यौ
खनी खोस्री लायौ बिउ न त कुनैँ जाँगर झिक्यौ ।
सधैँ कापी च्यापी न त कलमले छोड्दछ छवि
भुल्यौ माटो लेख्नै नभन कविता लेख्नुछ कवि ।
१

न बाँच्यौ पीडामा खितखित गरी हाँस्न कसियौ
हँसायौ आमाको मुख न ममता गाँस्न कसियौ ।
मुमा कस्ती हुन् ती अडकल भुल्यौ दिव्य सुरभि
भुली आमालाई नभन कविता लेख्नुछ कवि ।
२

न ता नङ्ग्रा घोटी मजदुर तिमी बन्न कसियौ
न दु:खीका भोका उदर म भरूँ भन्न कसियौ ।
सबै स्वार्थी लाग्छन् कटु हृदयका छन् मतलबी
भुली दु:खी को हुन् नभन कविता लेख्नुछ कवि ।
३

न अग्लो माथाझैँ अटलछु भनी भन्न कसियौ
सिमानाको रक्षा तनमनविना गर्न कसियौ ।
झुकी पाएको त्यो प्रभु चरणमा छोड पदवी
भुली आफ्नो अस्था नभन कविता लेख्नुछ कवि ।
४

न छोयो पीडाले गरिव गुरुवा दीन थलिँदा
न रोयो त्यो तिम्रो मन विरसिलो पत्थर हुँदा ।
त्यहाँ पुग्छौ चाँडो हतपत गरी शुष्क छ रवि
भुली भोकानाङ्गा नभन कविता लेख्नुछ कवि ।
५

माटो छ पुज्य

वीणा रोका क्षेत्री
छन्द: उपजाति

वीणा रोका

रमेर घुम्छिन् जननी धरामा
रोपौँ मिली वीज सबै गरामा
छ राष्ट्र प्यारो जगमा असाध्यै
हो प्राण भर्ने जलस्रोत हाम्रै ।
१

हिमाल हाँस्दा रवि चन्द्र हाँस्छन्
नौरङ्ग डाँफे र मुनाल नाच्छन्
छ पुज्य माटो भवमाझ हाम्रो
लाली छरेको छ गुराँस राम्रो ।
२

छ दुग्ध मीठो घरमा छ गाई
भ्रातृत्व राम्रो बुझ धर्मलाई
समाज हाम्रो छ अजानजस्तै
सम्बन्ध हाम्रो बलियो छ साँच्चै ।
३

छ स्वर्ग नेपाल पवित्र धाम
हो स्वर्णदाना सुरवीर नाम
बगान आफ्नै र कला छ राम्रै
कुँदेर माटो मणि रत्न हाम्रै ।
४

सौन्दर्य हेर्दै थुक निल्छ मित्र
छन् राम सीता जगमा पवित्र
छ देश सानो दिल यो छ शुद्ध
नेपाल प्यारो छ भएर बुद्ध ।
५

एकजुट हौँ

सुरेशकुमार पाण्डे

छन्द:झ्याउरे

सुरेशकुमार पाण्डे

तराई हाम्रो पहाड हाम्रै एउटै नेपाली
अखण्ड भई मिलेर बसौँ नबनौँ है जाली
पुर्‍याऊँ हामी देशको माझ सन्देश बलियो
फलाऊँ सून विकास गरौँ कष्ट नै झेलियो।
१

सुकेको ओंठ आँखामा आँसु मनमा सपनी
हिँडेकै हुन्छौँ योजनासँगै तिमीर म पनि
जन्मेको गाउँ छाडेर ठाउँ अञ्जान सहर
छाडेर घर हिँडेका हामी आर्कैको सगर
२

उदायो चन्द्र सूर्य नै भयो अंकित हिमाली
तराई खुट्टा पहाड छाती उभियो नेपाली
दुष्टकै दृष्टि परेछ हाम्रै गाउँ र सहर
टुक्रायो देश नेपाली भूमि खोला र बगर।
३

काँगडा टिष्टा नेपाली नक्शा हेरेर बताऊँ
घुसेछ फेरि दुष्टको छायाँ मिलेर धपाऊँ
खोला र नाला वनका काष्ठ लुटेर लैजाला
गुमाए देश फर्किने छैन जीवन गैजाला।
४

रित्ताए देश दलाल बनी जीविका चलाए
देशको युवा छाडेर गए बनेर पराए
कसरी भनौँ स्वतन्त्र हामी परेर खरानी
देशको नक्शा दुष्टले राख्यो उसैको सिरानी।
५

मिलौँ नेता र जनता

धनसिंह गिरि
छन्द: शिखरिणी

धनसिंह गिरि

हिँडे नेता गर्दै मनुज बिचमा भाषण सभा
छ मन्त्री नै बन्ने रहर यिनको खास मनमा
हुँ नेता भन्दै ती घरघर पसी काम छ भने
कुरा ठूला गर्दै जनमत लिई सांसद बने
१

निकै सोझा हुन्छन् अधिक जनता गाउँ घरमा
त्यसैले छन् नेता अति सहजमा पार्न करमा
जता भन्छन् नेता लुरुलुरु उतै हिँड्न कसिने
खुलौँ बोलौँ भन्ने किन मनुजले आँट नलिने ।
२

जहाँ बोल्छन् नेता गुपचुप हुने धन्य जनता
पढी लेखी विद्वान् सफल पनि छौँ खै सजगता
डराई बस्छन् खै किन किन यिनी काँतर बनी
सधैँ नेताकै यी पछिपछि हिँडे पुच्छर बनी ।
३

बने नेता ठूला अनपढ थिए गाउँ घरका
भए विद्वान् के का अबुझ जन देखेर परका
खुलुन् आँखा छिट्टै सकल जनको ख्याल नगरी
त्यसै बज्थे धेरै अब त नबजुन् हेर थपडी ।
४

खसाए नेताले यस मुलुकको साख जसरी
लिँदा सातो होला सकल जनले लाज उसरी
गरौँ आऊ चाँडो अब सब जुटी काम गतिलो
मिले हुन्थ्यो नेता अनि जन सबै ताल रसिलो ।
५