साहित्यपोस्ट
नेपाली भाषा र साहित्यको सम्पूर्ण पत्रिका
Browsing Tag

रमेश भट्टराई ‘सहृदयी’

गद्य कविता: जीव चिहान र मान्छे !

रमेश भट्टराई ‘सहृदयी’ असारे कुरुक्षेत्रमा केवल मान्छेले आपूm बाँच्न फुर्ति लडाउँछ घुर्की देखाउँछ पाखुरी चलाउँछ एक हल गोरुलाई तह लाएर खेतका लाखौँ निरीह गँड्यौलाको बध हुन्छ मान्छेकै प्राण धान्न । अँचिला र आली तास्छ– लाखौँ…

सङ्केताङ्क चिह्न पाटी (इम्बोस्ट नम्बर प्लेट) मा अङ्ग्रेजी अतिमोह !

भाषा र देशलाई माया गर्नुपर्छ भन्ने कुरा कसैको दबाब र प्रभावमा आधारित हुँदैन । हरेक देशले आफ्नो मातृभाषा र राष्ट्रभाषाप्रति गौरव गर्छ किनकि भाषासँग मातृममता जत्तिकै गहिरो सम्बन्ध गाँसिएको हुन्छ । भाषिक अस्मिता रक्षामा उत्पन्न हुने जागरण…

के नेपाली भाषालाई खिचडी बनाउने हो ?

नेपाली भाषा प्रयोगको सन्दर्भलाई नेपाल प्रज्ञा-प्रतिष्ठानको नेपाली बृहत् शब्दकोश २०७५ लाई मोबाइल ‘एप’ का रूपमा विकसित गरेदेखि धेरै कुरामा सहज भएको देखिन्छ । प्रयोगकर्तामा यस्ता कार्यले सकारात्मक सन्देश प्रवाह गर्छन् । यद्यपि नेपाली भाषा…

कविता- दुख्दैनअब….!

भकारीभरि खुशी भर्न आमाको आशीर्वाद ढाका टोपीमा सिउरिँदै दूधेबालिका र प्रियाको धड्कन सम्झेर परदेशी जङ्गलभित्र कस्तूरी पिरोलिन्छ अझै कति, तिरस्कृतबाध्यतामा! त्यसैले, पखेरी र फाँटमाजवानीसाटेर सम्भाव्यता खोतलिरहन्छ पाहुना डाकेर…

भाषामा सीमातीत चीरहरण !

कजना कक्षा आठमा अध्ययनरत विद्यार्थीले आफ्नो नाममा “पुजा” लेखिन् । मैले “पूजा” शब्द शुद्ध हुन्छ भन्ने कुरा गरेँ । उनले आफ्नो जन्मदर्ता ल्याएरै भनिन्, ‘मेरो नाम यही सही हो ।’ अर्थका हिसाबले ‘सिता’ को अर्थ भातको सिता हुन्छ भने शुद्ध नाम…

नेपाली भाषाकाे छायामा परेकाे हाे मातृभाषा ?

नेपाली भाषा कुनै जाति विशेषको पेवा अवश्य होइन । आम नेपालीले अहिलेको अवस्थामा प्रयोग गरिरहेको एउटा माध्यम भाषा मात्र हो । साझा सरोकार र सद्भाव कायम राख्ने सबैको विचार सम्प्रेषण गर्ने एक सूत्रीय आधार हो । कमसेकम नेपालको एउटा नेपाली भाषा…

कसले बनायो अघोषित वर्गीयताको खाडल ?

वि.सं. १९१० जंगबहादुर राणाले अङ्ग्रेजी माध्यममा पढाउने थिति राखेको पाइन्छ । मिस्टर रोस र क्यानिङलाई ल्याएर उनले आफ्ना भाइभारदारका लागि अङ्ग्रेजी शिक्षा सिक्न प्रेरित गरे ।

द्वैभाषिक तथा बहुभाषिक नीतिको अपरिहार्यता

- भाषिक शुद्धतामा भएको लापर्वाहीलाई हामी कति ध्यान दिन्छौँ ? - सरकारी सूचना वा चिठीहरूमा पाइने अशुद्धी तथा वाक्य गठनका तहमा पाइने भाषिक त्रुटिप्रति कसले चिन्ता गर्छ ? - के कुनै निकायले यसबारेमा पनि बोल्छ त ? भाषा शुद्ध हुनुपर्छ ।…

भाषा रक्षाको विषय मामुली हाेइन

नेपालका सबै भाषा हरेक नागरिकका सम्पत्ति हुन् । सबै भाषा मुलुकका लागि गौरवान्वित आधार हुन् तब त हामी बहुभाषिक मुलुक भनिरहेका छौँ । यसो भनिरहँदा एकैसाथ गणना परेका विदेशी भाषामा हामीले त्यसरी गौरव गर्न भने सक्दैनौँ । यसर्थ नेपालका…