साहित्यपोस्ट
नेपाली भाषा र साहित्यको सम्पूर्ण पत्रिका
Browsing Tag

महेश पौड्याल

सिर्जना र अनुभूतिमा अपरिचित अनुहार

सिर्जना र अनुभूतिः भावकीय संवादको छैटौँ शृङ्खलामा “अपरिचित अनुहार”माथि परिचर्चा गरिएको छ । रिडर्स हब, कौशलटारमा भएको कार्यक्रममा महेश पौड्यालको कथासङ्ग्रह “अपरिचित अनुहार”माथि भावकीय संवाद गरिएको हो । अनौपचारिक रुपमा सञ्चालन भएको…

आजको कथाकारले किन जमिनसँग जोडिनुपर्यो र ?

कथै त हो ! यसै भन्छौँ, लेख्दिइहाल्छौँ । भनाैँ न — ख्यासख्यास । यस्तै त हुँदैआएको छ, जिन्नकीमा । यसै गरी ३ दर्जनजति पो लेखिएछ त ‘कथा’ नामधारी किरिङमिरिङ । कथाको उपादेयताबारे त अगाडि नै भनिसकियो कुनै लेखमा । भन्न त भनियो, आफैँले…

लाश, कङ्काल र हड्डीमाथि उभिएर लेख्नु… सानो आँटले कल्पनै गर्न सकिन्नँ

अचेल नियात्रा पढ्ने तल लागेको छ । पाएसम्म पढ्छु । भ्याएसम्म पढ्छु । पाइनँ भने, अथवा भ्याइनँ भने पढ्दिनँ । तर अतृप्तिले घोचिरहन्छ । चिमोटिरहन्छ । तर यो लेख नियात्राका बारेमा होइन । नियात्रामा एउटा समान कुरा के भेट्छु भने अप्रतीम…

लेख्नलाई नयाँ के नै बाँकी छ र ?

एकचोटि चर्चा चल्यो— ‘नयाँ लेख्नुपर्छ ।’ चर्का विवाद चले । चलिरहन्छन् नि ! जति चल्यो, उति हिट हुन्छ विषय । यो शाश्वत सत्य । भनियो— के नै नयाँ छ र लेख्नलाई ? एकजना लोकप्रिय कविले भारीसभामा भने— अन्दाजे बयाँ । अन्दाजे बयाँ ।…

प्रभु, मलाई भेडो बनाइदेऊ !

साहित्यको रस अलिअलि बुझेकालाई शब्दशक्तिका भेदको कुरा भनिरहनु पर्दैन । कुनै कुरो आएन भने यसो भन्दियो, उम्कियो । ए रामका दुनियाँ ! साहित्यको रस, रे । ‘रस’ नबसेकाले त तातो पानी राख्ने कि चिसो, सायद त्यो पनि थाहा पाउँदैन । त्यो…

शङ्काकै भरमा आलोचना उद्योेग चलाउनेलाई के भन्नु र खै ?

बनिबनाउ बञ्चरो नपाइएला । तर, तिखो ढुङ्गो त पाइन्छ नि ! तिखै ढुङ्गो पनि आकाशबाटै खसेको भने त नहोला नि । ठोक्किँदा, चोइटिँदा तिखो भएको होला । होइन, माथिबाटै झरेको, र ‘मैले नै देखेको’ भन्ने पनि भेटिन्छन् । तर्कको बजार चाम्रो हुन्छ ।…

पुस्तक बजार डाउन; ज्वानो पसल हिट

लेखकको त आयु हुन्छ, मानियो । बहसको विषय पनि भएन यो । तर सिर्जनाको आयु हुन्छ कि हुँदैन ? गाँठो यहीँनिर छ । नरिवलकै डोरीको गाँठो पर्यो । भिजाएर तान्दा पनि नफुक्ने । यस कुराको पायो फुकाउँदै जाँदा दुई खाले कुराकारी अगाडि आएँ ।…

सर्जकले आफ्नो सिर्जनको आफैँ व्याख्या किन गर्छ ?

केही समय भयो, दुइटा कुराले दिमाग हल्लाइरहेको छ । सोच्नुहोला, छ र हल्लिनु दिमाग ? नहुँदा झनै बढी हल्लिने रहेछ । हल्लियो त । पिङजस्तै पो । पहिला आफैँसँग सम्बन्धित एउटा कुराले हल्लायो । कुरो थियो ‘अपरिचित अनुहार’को विमर्श । आयोजक…

नेपाली साहित्यले नोबेल कहिले जित्ला ?

भर्खरै एउटा टिभी अन्तर्र्वार्तामा प्रस्तोताले सोध्नुभयो— नेपाली साहित्यले नोबेल कहिले जित्ला ? जवाफ थिएन मसँग । हुने कुरो पनि भएन । कसरी होस् र? ‘तुलो बिछो मकर धन, राजाका हिरामोती भुसखातमा छन्’ भनेर आर्जे हेरेजस्तो कुरो भएन यो ।…

विधाहरूको प्राण बचाउने हो कि शरीर ?

मैले नै सुनेको पनि करिब पन्ध्र वर्ष भयो । वासुदेव त्रिपाठी, अभि सुवेदी, दयाराम श्रेष्ठ, गोविन्दराज भट्टराई गुरुहरूले सुनेको त अझ कति वर्ष भयो हाला? के? भनिसक्नु भए पो भन्नु? यी विश्वविद्यालयका प्राध्यापक ! यी विश्वविद्यालयका…